De ondergrond in Voorhout bestaat overwegend uit zandgrond, en dat bepaalt hoe het werk hier wordt opgebouwd. Voorhout ligt volledig op de strandwal en heeft daardoor een homogene, goed draagkrachtige zandondergrond met een diepe ontwatering, waardoor verzakking van terrassen en opritten hier zelden voorkomt. In de nieuwbouwwijken is het maaiveld bovendien met zand opgehoogd, zodat een standaard cunet van ongeveer 30 tot 40 centimeter meestal ruim voldoende is.
Verankering van een nieuwe boom vraagt in los zand langere palen dan gebruikelijk, omdat de houvast uit de wrijving over de paallengte komt en de bovenste decimeters weinig weerstand bieden. Bomenzand onder verharding dient op een zandondergrond vooral om verdichting te weerstaan en tegelijk lucht en vocht vast te houden; gewoon ophoogzand mist die bufferende werking volledig. Wind droogt de bovenlaag rond jonge aanplant op open zandgrond snel uit; een laag houtsnippers van vijf tot zeven centimeter remt de verdamping en houdt onkruidconcurrentie weg. Het plantgat wordt op zandgrond breder dan diep gemaakt en de teruggezette grond met organische stof gemengd, zodat er rond de kluit een zone ontstaat die vocht vasthoudt. Wortelopdruk onder verharding speelt op zand minder dan op bodems waar wortels door natte of dichte lagen naar het oppervlak worden gedwongen, mits er onder de verharding voldoende doorwortelbare ruimte zit.
Wat de bodem niet bepaalt, bepaalt het water. Voorhout heeft met ongeveer drie procent wateroppervlak weinig open water; de Leidsevaart uit 1657 is de belangrijkste watergang langs het dorp. Een plantvak dat iets verdiept ligt ten opzichte van de omringende verharding, vangt het afstromende regenwater op en maakt van elke bui een gerichte watergift. Een boom of heester heeft na aanplant meerdere groeiseizoenen nodig om zelfstandig te worden, en tot die tijd bepaalt het watergeefregime of de aanplant het haalt. Een proefgat laat zien op welke diepte de vochtige laag begint, en die diepte bepaalt of een plantgat extra bodemverbetering nodig heeft of dat de wortels het vocht zelf bereiken.